logoRSS
 
 

Strategie zachowania się uczniów

Kategoria: Artykuły, dodał: AN, 03.01.2010, odsłon: 24637, druk

Od pewnego czasu zachowania uczniów w klasie szkolnej zaczęto rozpatrywać przy utyciu kategorii pojęciowej określanej jako "strategia". Przez strategie rozumie się uczniowskie sposoby radzenia sobie z wymogami szkolnymi oraz napięciem i stresami pojawiającymi się w klasie.

Dysponujemy opisami strategii uczniowskich stosowanych w niektórych zachodnioeuropejskich szkołach średnich - w innych krajach nie prowadzono badań na ten temat. myślę jednak, że kategorie pojęciowe związane ze strategiami mogą ułatwić nauczycielowi obserwowanie i potem zrozumienie tego, co się dzieje w klasie.
Spójrzmy więc na jeden z zestawów strategii uczniowskich.

  1. Uleganie - podporządkowanie się poleceniom nauczyciela, a więc wy­konywanie tego, czego żąda nauczyciel bez wahań czy pytań; często ma charakter rutynowy. Podporządkowanie zakłada uprzednio poprawne rozpo­znanie tego, jakie zachowanie jest oczekiwane przez nauczycieli.
  2. Uleganie z dystansem - uczeń podporządkowuje się, ale sposób, w jaki to czyni, ma wykazać jego psychiczny dystans do całej sprawy. Uleganie z dystansem osiąga się przez:
    • zwlekanie z wykonaniem i okazanie miną, gestem, powolnością, że jest to smutna konieczność, a nie działanie z przekonania;
    • wykonanie ośmieszające polecenie, by było jasne, że ulega się bardziej na niby, dla zabawy niż na serio; jest to uleganie, ale przez to, że zostało ośmieszone, uczeń pozbawia je pierwotnego znaczenia.
  3. Zamaskowane nieposłuszeństwo - można je nazwać pozornym ulega­niem. Uczeń udaje, że wykonuje polecenia nauczyciela. Udawanie, że się pracuje, jest najczęściej spotykaną strategią uczniowską.
  4. Strategia niewolnika w koloniach. (szwejkizm) - uczeń postępuje tak, by mieć korzyści bez względu na to, czy uzyskanie ich jest dozwolone czy zaka­zane. Siara się wykorzystać pobyt w szkole tak. by wyciągnąć z niego dla siebie wszystko to, co - jego zdaniem - ma sens. Niewolnik w koloniach rozpra­cowuje system, tzn. uczy się używać legalnych środków do osiągnięcia celów, które nie leżą w intencji instytucji. Gdy chce się go zmusić do działań, których nie życzy sobie podjąć, przybiera pozę Szwejka. Zakłada maskę i działa wolno, bezmyślnie i niekompetentnie, mimo że nie jest głupi - po prostu nie pozwala przełożonym korzystać ze swej inteligencji i zdolności.
  5. Wycofanie się - przybiera różne formy: zaprzestanie pracy, gdy uczeń uważa, że zadanie jest za trudne lub nudne, gapienie się. fantazjowanie, czasem nawet sen, mazanie po papierze. Zdarzają się także formy bardziej aktywne, jak ucieczki z lekcji, wagary. Wycofywanie się zdarza w pewnych sytuacjach każdemu. Nawet uczniowie mający silną motywację do pracy od czasu do czasu "wyłączają się".
  6. Sabotaż - dążenie do zdezorganizowania lekcji i osłabienia panowania nauczyciela nad klasą i nad tym, co w klasie się dzieje. Głównie mamy tu do czynienia z próbami odwrócenia uwagi nauczyciela i skierowania jej na coś nieistotnego dla lekcji. osiąga się to przez zadawanie tzw. głupich pytań, na które zna się odpowiedź, lub udzielanie głupich odpowiedzi na pytania tylko po to, by skłonić nauczyciela do dodatkowych tłumaczeń i zyskać na czasie. Niekiedy uczeń udaje, iż nie rozumie intencji pytającego nauczyciela. Wygłu­pianie się jest też formą sabotowania lekcji.
  7. Odmowa - niewykonanie polecenia: czasem występuje to w sposób jawny, gdy wyraźnie manifestuje się nieposłuszeństwo i dąży do konfrontacji. Jest to jednak dość rzadkie. Częściej odmowa polega na odwlekaniu, przeczekaniu czy liczeniu na to, iż nauczyciel zapomni lub będzie zbyt zajęty nowymi wydarzeniami, by zainteresować się wykonaniem po­leceń.
 
Autor wyłączył komentowanie tego wpisu
up